Szkoła Podstawowa im. Stanisława Broniewskiego "Orszy" w Wałdowie Szlacheckim

BIP FB Tarcza
Godło RP

Służę jak Orsza

Katyń - ocalić od zapomnienia

Od 2008r. trwa społeczny Program Upamiętnienia Ofiar Zbrodni Katyńskiej pn. "KATYŃ - ocalić od zapomnienia".

Celem Programu jest uczczenie pamięci Bohaterów Zbrodni Katyńskiej, a zarazem przywrócenie Ich sylwetek zbiorowej pamięci narodu poprzez posadzenie 21.473 DĘBÓW PAMIĘCI na 70. rocznicę Zbrodni Katyńskiej, czyli na 13 kwietnia 2010r. Każdy DĄB upamiętnia konkretną Osobę, która zginęła w Katyniu, Twerze lub Charkowie, według zasady: jeden DĄB to jedno Nazwisko.

Program skierowany jest do:

Mottem Programu są słowa Jana Pawła II:

Człowiek nie może pozwolić, żeby prawda została wydarta pod pozorem niczym nieograniczonej wolności, nie można zagubić w sobie krzyku sumienia, jako głosu Prawdy, która go przerasta, ale która równocześnie czyni go człowiekiem i stanowi o jego człowieczeństwie."

Założenia Organizatorów Programu:

Tam na nieludzkiej ziemi, zabito wiarę, nadzieję, miłość. Jednym strzałem w tył głowy.

Wymiernym rezultatem realizacji Programu jest tworzące się unikalne w skali kraju SPOŁECZNE ARCHIWUM WIEDZY O BOHATERACH, którzy zginęli w Katyniu, Charkowie i Twerze, złożone z życiorysów Bohaterów i dokumentów Ich dotyczących. Unikatowość tych dokumentów wynika z faktu, że zostają one pozyskane z "pierwszej ręki", tj. od żyjących członków Rodziny bądź lokalnej społeczności w miejscu zamieszkania Bohatera.

Celem Programu jest także zebranie, zarchiwizowanie i udostępnienie w postaci cyfrowej życiorysów, zdjęć, dokumentów i informacji o Bohaterach, którzy polegli w 1940r. Każdy z Partnerów Programu, czyli instytucji sadzących Dęby Pamięci, razem ze sprawozdaniem z uroczystości przysyła materiały odnoszące się do "jego" Bohatera. Materiały te są archiwizowane, a następnie w postaci cyfrowej umieszczane na portalu, poświęconym Bohaterom.

Organizatorzy Programu:

Honorowy patronat:

(Źródło: m.in. Parafiada)


26 marca 2010r. - Golgota Wschodu

Piątkowe popołudnie, 26 marca br., w na co dzień cichym i spokojnym Wałdowie Szlacheckim, na długo pozostanie w pamięci jego mieszkańców. Tego dnia o godz. 16.00 zgromadziło się przed tutejszą kaplicą pw. Ojca Pio kilkaset osób.

Parafialna tradycja corocznej Drogi Krzyżowej do oddalonego o ponad 3 kilometry kościoła w Sarnowie, stała się dla Dyrektora Krzysztofa Sulerzyckiego i Rady Pedagogicznej Zespołu Szkół w Wałdowie Szlacheckim inspiracją do zorganizowania lokalnych obchodów 70. rocznicy Zbrodni Katyńskiej.

Szkoła we współpracy z Parafią św. Marcina w Sarnowie i Gminnym Ośrodkiem Kultury w Małym Rudniku przystąpiła do ogólnopolskiego programu "Katyń - ocalić od zapomnienia", prowadzonego przez Stowarzyszenie Parafiada. Honorowy patronat nad projektem sprawuje Prezydent Rzeczpospolitej - Pan Lech Kaczyński.

Akcja Parafiady polega na uczczeniu pamięci Bohaterów Zbrodni Katyńskiej poprzez sadzenie "Dębów Pamięci". Każde drzewko ma upamiętnić konkretną Osobę - ofiarę NKWD.

Społeczność szkolna w Wałdowie Szlacheckim postanowiła zachować w ten sposób pamięć pułkownika dyplomowanego Konstantego Druckiego-Lubeckiego, pośmiertnie awansowanego w 1964r. na generała brygady. Przed wojną był on wykładowcą i dyrektorem nauk Centrum Wyszkolenia Kawalerii w Grudziądzu, a zginął zamordowany prawdopodobnie w Bykowni koło Kijowa.

Planowane wydarzenie poprzedziło przygotowanie młodzieży pod kątem merytorycznym. Działania wychowawcze stały się jednocześnie zaszczepieniem młodemu pokoleniu pamięci o tragicznej historii wojny, widzianej przez pryzmat losów konkretnego człowieka i jego najbliższych. Uczniowie wspólnie obejrzeli film Andrzeja Wajdy "Katyń", a bezpośrednio przed uroczystością wzięli udział w spotkaniu z zaproszonymi na tę okazję Gośćmi, m.in. z Córką Pułkownika - Panią Teresą Dangel, która w bardzo osobisty sposób przybliżyła zebranym postać swego Ojca. Świadomość wagi nadchodzących chwil budowały też lekcje historii i godziny wychowawcze, przygotowania artystyczne, a także te najprostsze, polegające na uprzątnięciu terenu przed kaplicą czy pomocy w montażu scenografii. Wszystko to złożyło się na atmosferę tego dnia pełną wzruszenia, powagi i poczucia doniosłości przeżywanych chwil.

W tym niecodziennym spotkaniu wzięły udział: władze samorządowe Gminy Grudziądz - Pan Wójt Jan Tesmer i Pani sekretarz Danuta Dulska, a także Gminy Stolno - Pan Wójt Jerzy Rabeszko; Pan Prezydent Grudziądza - Marek Sikora, przedstawiciel Kuratorium Oświaty - Pani Lucyna Górska, radni i sołtysi sarnowskiej parafii. Gośćmi o szczególnym charakterze byli: Pani Teresa Daniel - córka zamordowanego oficera, Pani Dyrektor Stowarzyszenia Parafiada - Renata Wardecka oraz współpracownicy: Pani Monika Karda, koordynatorzy programu "Katyń - ocalić od zapomnienia" - Panowie: Paweł Krawczyk i Wojciech Maziarz; pani Karola Skowrońska - przewodnicząca Zarządu Rady Fundacji na Rzecz Tradycji Jazdy Polskiej oraz Pan Witold Broniewski - Syn Patrona i wielki przyjaciel wałdowskiej Szkoły.

Uroczystości rozpoczęły się od odsłonięcia obelisku, którego w towarzystwie Pani Karoli Skowrońskiej i Pani Dyrektor Renaty Wardeckiej dokonała Pani Teresa Dangel.

Zaszczyt zasadzenia "Dębu Pamięci" stał się udziałem ks. Kanonika Jerzego Pawłowskiego, Pana Dyrektora Krzysztofa Sulerzyckiego i przewodniczącej Samorządu Uczniowskiego - Karoliny Lewandowskiej. Mieszkańcy i Goście poruszeni byli ogromnym wzruszeniem Córki naszego Bohatera, która wsypała pod sadzone drzewko garść ziemi z Ukrainy, miejsca kaźni swego ojca.

Po złożeniu wiązanek kwiatów i zapaleniu zniczy pod poświęconym przez Księdza Proboszcza Marka Zielińskiego obeliskiem wszyscy wyruszyli w "Katyńską Drogę Krzyżową". Była ona z pewnością dla wiernych głębokim przeżyciem opartym na analogii cierpienia: Męki Pańskiej, która spełniła się na Golgocie Jerozolimskiej i śmierci wielu tysięcy niewinnych żołnierzy na symbolicznej Golgocie Wschodu.

Szczególnym momentem stała się stacja piąta, kiedy w zainscenizowanej "Dolince Katyńskiej", w milczącej obecności wysokich sosen, takich jak tam w Katyniu, Charkowie, Bykowni... odbył się "Apel Poległych", a pamięć wszystkich ofiar sowieckiego terroru salwą honorową uczciła kompania Wojska Polskiego z jednostki w Grudziądzu.

Droga Krzyżowa zakończyła się wymownymi słowami Modlitwy o wschodzie słońca Jacka Kaczmarskiego w wykonaniu gimnazjalistów:

Co postanowisz, niech się ziści,

niechaj się wola Twoja stanie,

ale zbaw mnie od nienawiści,

ocal mnie od pogardy Panie...

W tym duchu idei zachowania pamięci, a zarazem budowania czystej od nienawiści przyszłości, w kościele parafialnym została odprawiona uroczysta msza św. w intencji płka dypl. Konstantego Druckiego-Lubeckiego, którą z wojskową oprawą i w koncelebrze odprawił Ksiądz Proboszcz Marek Zieliński. Przed ołtarzem pochyliły się sztandary Wojska Polskiego, Ochotniczej Straży Pożarnej i Zespołu Szkół w Wałdowie Szlacheckim. Msza została uświetniona również koncertem pieśni pasyjnych i patriotycznych w wykonaniu grudziądzkiego chóru Tibi Mariae pod dyrekcją Pani Małgorzaty Gołuńskiej-Michna.

I tak, już po zmroku, zakończyły się lokalne uroczystości związane z obchodami 70. rocznicy Zbrodni Katyńskiej.

W drodze powrotnej mijaliśmy leśną "Dolinkę", gdzie pod brzozowymi krzyżami płonęły zapalone wcześniej przez młodzież znicze. Oby płonęły jak najdłużej, nie tylko tu i przed obeliskiem naszego Bohatera, ale przede wszystkim w sercach i pamięci wszystkich tych, którzy wzięli udział w piątkowym wydarzeniu.

Chyba najpełniejszym podsumowaniem ogromnych przeżyć i wzruszeń, w które obfitował ten dzień, były piękne słowa jednego z naszych honorowych gości, który stwierdził, że "wrócił z Wałdowa rozświetlony...".

14.03.2010 - Niedziela

14.03.2010 - Niedziela

Zaproszenie na posadzenie "dębu pamięci"

UG Grudziądz

23.03.2010

Golgota Wschodu

Gazeta Pomorska

26.03.2010

Katyńska Droga Krzyżowa

27.03.2010 - Gazeta Pomorska

27.03.2010 - Gazeta Pomorska

Katyńska Droga Krzyżowa

Fundacja Na Rzecz Tradycji Jazdy Polskiej w Grudziądzu

29.03.2010

Katyń - Ocalić Od Zapomnienia

16.04.2010

TVK SM w Grudziądzu

Magazyn Historyczny - Katyń...

18.04.2010 - Niedziela

18.04.2010 - Niedziela

Obchody 70. rocznicy mordu w Katyniu

Dyrektor Zespołu Szkół w Wałdowie Szlacheckim Krzysztof Sulerzycki składa najserdeczniejsze podziękowania za zaangażowanie i współorganizację uroczystości:

Szczególne podziękowania kieruje również pod adresem młodzieży, Nauczycieli i pozostałych Pracowników Szkoły za ufundowanie obelisku, ogromne wsparcie i życzliwość w realizacji tego niecodziennego projektu.

Dziękuje również za okazaną pomoc:

Wszystkim zebranym za obecność!

(Dorota Pawlikowska-Gralla)


Konstanty Drucki-Lubecki

Konstanty Drucki-Lubecki, książę herbu Druck (niektóre źródła podają drugie imię - Maria, natomiast Córka, P. Teresa Dangel twierdzi, że Ojciec używał tylko jednego imienia - Konstanty).

Urodził się 13 marca 1893r. w Porochońsku na Polesiu.

Syn Hieronima i Marii z Grabowskich. Pochodził z rodziny ziemiańskiej (książęcej) (kliknięcie w herb przenosi na stronę z drzewem genealogicznym).

w 1914r. ukończył Liceum Aleksandrowskie w Petersburgu.


Wcześniej, od 1811r., szkoła istniała w Carskim Siole, przy rezydencji carów, ok. 25 km od Petersburga. Była to elitarna szkoła dla uczniów ze szlacheckich rodzin (jednym z absolwentów był Aleksander Puszkin). Nauka o profilu głównie humanistycznym trwała 6 lat i przez ten czas uczniowie nie opuszczali szkoły. W tej formie Carskosielskie Liceum przetrwało do 1843r., rok później jako Liceum Aleksandryjskie zostało przeniesione do Petersburga i w 1918r. zlikwidowane.


W 1914r. wstąpił do w armii rosyjskiej, gdzie służył podczas I wojny światowej. W 1917r. został mianowany podporucznikiem w 12 Pułku Huzarów.

W grudniu 1917r. przeszedł do oddziałów polskich, do szwadronu rotmistrza Konstantego Plisowskiego w Odessie i odbył wraz z nim przemarsz do Bobrujska, do I Korpusu Polskiego na Wschodzie gen. Józefa Dowbór-Muśnickiego, gdzie służył od marca do maja 1918r. w 3 Pułku Ułanów.

Po rozbrojeniu Korpusu przedarł się do kraju i w grudniu 1918r. wstąpił w Wilnie do Oddziału Konnego Wileńskiej Samoobrony, z którego później sformował się 13 Pułk Ułanów Wileńskich. W pułku tym, w stopniu rotmistrza, brał udział w wojnie bolszewickiej 1918-1921. Początkowo był dowódcą szwadronu, a po awansie do stopnia majora objął dowodzenie pułkiem.

W nocy z 4 na 5 października 1920r. "otrzymał rozkaz atakowania bolszewików swym 3. szwadronem, na czele oddziałów polskich uderzających w kierunku Mińska Litewskiego. Walcząc pod wsią Przyłuki, Łoszyce, a wreszcie o sam Mińsk, rozproszył nieprzyjaciela i umożliwił piechocie zajęcie linii demarkacyjnej." Za ten bohaterski czyn został odznaczony Krzyżem Srebrnym Orderu Wojennego Virtuti Militari.


Po odzyskaniu niepodległości w 1918r., Sejm Ustawodawczy Rzeczypospolitej Polskiej ustawą z 1 sierpnia 1919r. wskrzesił order ustanowiony w 1792r. przez króla Polski Stanisława Augusta Poniatowskiego, nadając mu nazwę Orderu Wojskowego Virtuti Militari (zmienioną później na Order Wojenny Virtuti Militari). Zgodnie z ustawą przywrócone zostało dawne znaczenie orderu jako nagrody (...) czynów wybitnego męstwa i odwagi, dokonanych w boju i połączonych z poświęceniem się dla dobra Ojczyzny (...).


Na początku 1922r. został przeniesiony do 23 Pułku Ułanów i w jego barwach w latach 1923-1925 był słuchaczem Wyższej Szkoły Wojennej (WSWoj., 1922-1939) w Warszawie.


Celem działalności szkoły, zapisanym w statucie, było przygotowanie oficerów do dowodzenia pułkiem i służby na stanowiskach szefa sztabu dywizji i szefa oddziału sztabu armii. Studia dyplomowe trwały dwa lata. Rocznie przeciętnie kształcono 60-70 studentów. Warunkiem przyjścia do WSWoj. była co najmniej pięcioletnia służba w jednostkach, zdolność do służby frontowej, bardzo dobra opinia służbowa, dopuszczenie do egzaminów (zatwierdzane przez szefa sztabu) oraz zaliczenie wielu egzaminów.


W 1918r. ożenił się z Zofią Wańkowicz. Związek trwał krótko i pozostał bezpotomny.

10 września 1924r. ożenił się z Marią Antoniną hrabiną Korwin-Krasińską z Krasnego herbu Ślepowron. Z tego małżeństwa narodziły się dwie córki: Teresa Maria (ur. w 1925r.) i Elżbieta Maria (ur. w 1929r.).

Po otrzymaniu dyplomu naukowego w okresie od 1 października 1925r. do 31 stycznia 1929r. był wykładowcą i dyrektorem nauk w Centrum Wyszkolenia Kawalerii w Grudziądzu.

Informacje dotyczące pobytu Konstantego Druckiego-Lubeckiego w CWK:


W okresie międzywojennym w Polsce istniało kilka ośrodków szkolnictwa kawaleryjskiego: Oficerska Szkoła Jazdy w Warszawie, Szkoła Podchorążych Piechoty w Warszawie (z klasą kawaleryjską), Szkoła Oficerów Jazdy w Starej Wsi koło Otwocka, Szkoła Oficerów Jazdy w Gumniskach koło Tarnowa, Oficerska Szkoła Jazdy i Centralny Obóz Szkół Podoficerskich Jazdy w Przemyślu. W lutym 1920r. podjęta została decyzja o utworzeniu w Grudziądzu jednego ośrodka szkoleniowego dla potrzeb jazdy. Przechodzenie poszczególnych szkół oficerskich oraz pododdziałów COSPJ było procesem kilkumiesięcznym, trwało prawdopodobnie od końca marca do sierpnia 1920r.

15 sierpnia 1920r. utworzono w Grudziądzu Centralną Szkołę Jazdy. Pierwszym Komendantem Szkoły został płk Stefan de Castenedolo Kasprzycki.

Grudziądzki ośrodek szkolenia kawalerzystów przechodził różne etapy rozwoju, w związku z tym zmieniała się też nazwa szkoły.

Pod koniec stycznia 1921r. władze wojskowe ogłosiły decyzję o przeformowaniu ośrodka w Tymczasową Centralną Szkołę Jazdy. Rozkaz Ministra Spraw Wojskowych z 27 stycznia 1921r. określał, że zadaniem Szkoły jest (...) szkolenie teoretyczne i praktyczne oficerów i podchorążych, oraz specjalistów, czyli wykwalifikowanego personelu instruktorskiego, dla oddziałów specjalnych jazdy, jak karabinów maszynowych, konnych saperów-minerów, służby łączności, samochodów pancernych i innych.2)

10 kwietnia 1923r. Centralna Szkoła Jazdy otrzymała nazwę Centralna Szkoła Kawalerii. Mimo, że formalnej zmiany terminu "jazda" na "kawaleria" dokonano w kwietniu 1924r., kwestia terminologiczna została rozstrzygnięta już w 1922r. uchwałą Generalnej Komisji Słownictwa Wojskowego, która ustaliła: Komisja uznaje, że w oficjalnym słownictwie wojskowym wyrazy jazda i kawaleria mają być używane jako równouprawnione i równorzędne.2)

W Tymczasowym Statucie CSK określone zostały wszelkie zasady funkcjonowania Szkoły, m.in:

Art. I. Cel Szkoły

1. Celem Szkoły jest fachowe przygotowanie, wyszkolenie i wydoskonalenie oficerów i podoficerów zawodowych kawalerii.

Art. II.

2. Zadaniem Szkoły jest:

a) dać uczniom wzorowe wyrobienie żołnierskie oraz dobrą i praktyczną znajomość służby kawaleryjskiej,

b) rozszerzyć i pogłębić ich ogólnowojskowe wykształcenie teoretyczne,

c) wpoić w nich jednolitą doktrynę taktyczną,

d) wychować ich w duchu wielkich, narodowych tradycji rycerskich.

(...)

Art. IV. Organizacja i kierownictwo Szkoły

(...)

9. Na czele Centralnej Szkoły Kawalerii stoi komendant (...). Komendant Szkoły jest odpowiedzialny za całokształt życia i pracy w Szkole. W szczególności jest on odpowiedzialny za poziom wychowania, wyćwiczenia i wykształcenia wojskowego uczniów, za karność i porządek wewnątrz Szkoły, za ścisłe przestrzeganie obowiązujących przepisów i wykonanie przepisanych programów, oraz za prawidłowe prowadzenie gospodarki i administracji w Szkole.

(...)

12. Bezpośrednimi pomocnikami komendanta Szkoły są:

a) dyrektor nauk,

b) d-ca oddziałów szkolnych,

c) gospodarz Szkoły.

13. Wyszkoleniem kieruje dyrektor nauk (...).

14. Dyrektor nauk ustala według wskazówek komendanta program i rozkład szkolenia i zajęć, jest oidpowiedzialny za poziom i zakres nauki, metody uczenia i frekwencję słuchaczy.

15. Dyrektorowi nauk podlegają:

a) wszyscy wykładowcy i ich asystenci,

b) nauczyciele języków obcych,

c) personel pomocniczy (kreślarze itp.),

d) wszelkie urządzenia naukowe (biblioteka, muzeum, gabinety specjalne, litografie, introligatornia itp.).3)

11 listopada 1925r. Centralna Szkoła Kawalerii przestała istnieć, natomiast w jej miejsce rozpoczęły swoją działalność Oficerska Szkoła Kawalerii i Obóz Szkolny Kawalerii. Zmiana ta związana była zarówno z reorganizacją szkolnictwa wojskowego w Polsce, jak i zwiększeniem oferty szkoleniowej grudziądzkiego ośrodka szkolenia kawalerii.

W skład Obozu Szkolnego Kawalerii weszły następujące szkoły i kursy: Oficerska Szkoła Kawalerii, Szkoła Podchorążych Rezerwy Kawalerii (od 1926r.), Kurs Oficerów Sztabowych, Kurs Dowódców Szwadronów, Kurs Instruktorów Jazdy Konnej, Kurs Podoficerów Ujeżdżaczy Koni Remontowych, Kurs Taktyczny Samochodów Pancernych (przeniesiony później do Centrum Wyszkolenia Czołgów i Samochodów Pancernych), Kurs Oficerów Lekarzy Weterynarii (przeniesiony do Warszawy w 1927r.).

Na czele Obozu Szkolnego Kawalerii stał komendant Obozu, dysponujący aparatem wyszkoleniowym i administracyjno-gospodarczym. Wyszkolenie dzieliło się na trzy działy:

a) nauka ogólna - kierownikiem działu był dyrektor nauk,

b) wyszkolenie bojowe (zwane wojskowym - WW) - kierownikiem był główny instruktor wyszkolenia wojskowego,

c) wyszkolenie jeździeckie - kierownikiem był główny instruktor jazdy.

W latach 1925-1928 w ramach reformy programów wyszkolenia dokonano nowego podziału przedmiotów na ogólnokształcące, ogólnowojskowe oraz fachowe. O ile w latach poprzednich główny nacisk kładziono na sprawność fizyczną i kawaleryjskie wyszkolenie jednostkowe, o tyle w tym okresie wyszkolenie bojowe i nauka dowodzenia wybiły się zdecydowanie na pierwszy plan. W Grudziądzu motorem tej ważnej reformy był ówczesny główny instruktor wyszkolenia wojskowego ppłk Piotr Skuratowicz. Jego starania wspierał ówczesny dyrektor nauk ppłk SG Konstanty Drucki-Lubecki.2)

30 kwietnia 1927r. obowiązki komendanta Szkoły czasowo objął dyrektor nauk ppłk SG Rudolf Dreszer, zaś z dniem 1 lipca 1927r. nowym komendantem Obozu Szkolnego Kawalerii został płk Zygmunt Podhorski.

18 maja 1928r. władze wojskowe nakazały przeformować Obóz Szkolny Kawalerii w Centrum Wyszkolenia Kawalerii. Nowa, tymczasowa organizacja została wprowadzona w życie z dniem 1 czerwca 1928r. W skład CWK wchodziły następujące organy dowodzenia oraz oddziały i kursy: komenda Centrum, kwatermistrzostwo, szwadron administracyjny, dywizjon szkolny podchorążych kawalerii, dywizjon szkolny podchorążych rezerwy kawalerii, kursy oficerskie, kurs jazdy konnej.

Całokształt spraw związanych z kierowaniem działalnością szkoleniowo-organizacyjną znalazł się w kompetencjach komendy Centrum. Na czele Centrum stał komendant. W składzie komendy znalazł się dyrektor nauk, któremu miało podlegać 13 wykładowców i asystentów, główny instruktor wyszkolenia wojskowego, 5 instruktorów wyszkolenia wojskowego, instruktor wyszkolenia strzeleckiego oraz instruktor wychowania fizycznego.

Dyrektor nauk był bezpośrednim organizatorem procesu szkolenia. Przygotowywał wytyczne wyszkoleniowe, opracowywał ogólny program zajęć, w tym podział godzin an poszczególne działy nauczania, przydzielał wykładowców i instruktorów do poszczególnych szkół i kursów, uwzględniając zarazem rozkłady zajęć i przydział obiektów bazy szkoleniowej (gabinetów, placów ćwiczeń, strzelnic). Do jego obowiązków należała okresowa kontrola zajęć traktowana jako nadzór w imieniu komendanta Centrumnad racjonalnym wyczerpaniem obowiązujących programówi użyciem sprzętu wyszkoleniowego. Ponadto dyrektor nauk opracowywał projekt preliminarza budżetu wyszkoleniowego Centrum z podziałem na poszczególne szkoły i kursy. Na podstawie jego wytycznych komendanci szkół i kursów opracowywali okresowe plany szkolenia oraz w uzgodnieniu z komendą Centrum wykonywali miesięczne rozkłady zajęć. Na podstawie tych dokumentów oraz zarządzeń komendantów szkół i kursów dowódcy pododdziałów szkolnych sporządzali tygodniowe programy zajęć.

Nazwa Centrum Wyszkolenia Kawalerii obowiązywała do wybuchu II wojny światowej, przy czym w lipcu 1932r. oraz 1 kwietnia 1939r. nastąpiły kolejne zmiany reorganizacyjne Centrum.

Dokument "Organizacja Szkoły Kawalerii na stopie pokojowej" z 1932r. precyzował, że Centrum Wyszkolenia Kawalerii jest ośrodkiem wyszkolenia kawalerii. Poza wyszkoleniem prowadzi studia a) w zakresie wyszkolenia i taktyki kawalerii, b) w zakresie jazdy konnej i ujeżdżania oraz użycia konia wierzchowego, c) studia nad sprzętem uzbrojenia i wyposażeniem kawalerii pod względem taktyczno-technicznym.2)

W skład Centrum Wyszkolenia Kawalerii wchodziły: Komenda Centrum, Kursy Oficerskie i Podoficerskie, Szkoła Podchorążych Kawalerii, Szkoła Podchorążych Rezerwy Kawalerii, Szkoła Jazdy Konnej. Zmiany organizacyjne zakładały m.in. utworzenie w składzie komendy CWK pomocniczego organu komendanta w zakresie planowania i organizacji procesu kształcenia - sztabu z oficerem sztabu (dotychczas dyrektor nauk). Nazwę głównego instruktora jazdy konnej zmieniono na szefa akwitacji, również z zachowaniem dotychczasowych kompetencji. W Szkole Podchorążych Kawalerii oraz na Kursach Oficerskich i Podoficerskicj utworzono stanowisko dyrektora nauk.

Na początku sierpnia 1935r. stanowisko komendanta Centrum Wyszkolenia Kawalerii objął płk dypl. Józef Smoleński. W listopadzie 1938r. nastąpiła kolejna zmiana na stanowisku komendanta Centrum Wyszkolenia Kawalerii. Komendę przejął płk Tadeusz Komorowski.

1 kwietnia 1939r. przeprowadzono kolejną reorganizację CWK, w wyniku której większą rangę uzyskał dział kwatermistrzowski, a ponadto rozbudowano komendę.

Lata istnienia Centrum Wyszkolenia Kawalerii to okres doskonalenia wdrożonych w 1928r. rozwiązań strukturalno-organizacyjnych, które miały w swych założeniach optymalizować proces wyszkolenia. Sformowane w połowie 1928r. CWK było drugim po Centrum Wyszkolenia Artylerii (CWArt w Toruniu) centralnym ośrodkiem integrującym niemalże całość wyszkolenia oficerów i oficerów rezerwy oraz podoficerów zawodowych danego rodzaju broni w ramach rozłożonej na lata reformy systemu szkolnictwa wojskowego. Oprócz wcześniej wymienionych do Grudziądza przeniesiono także na początku 1930r. Szkołę Podoficerów Zawodowych Kawalerii z Jaworowa (koło Lwowa). Z końcem 1938r., wraz z rozformowaniem Szkoły Podchorążych dla Podoficerów w Bydgoszczy, dokonała się pełna integracja kawaleryjskiego szkolnictwa wojskowego w grudziądzkim Centrum Wyszkolenia Kawalerii. W latach 30-tych, wraz z rozwojem Centrum, postępował proces decentralizacji zarządzania przebiegiem szkolenia i jednocześnie przekazywania kompetencji i uprawnień podległym ośrodkom szkolnym. Powstawały nowe komórki organizacyjne, usprawniające proces kierowania. Od 1932r. Centrum Wyszkolenia Kawalerii stanowiło także ośrodek naukowo-badawczy prowadzący doświadczenia w zakresie taktyki, wyszkolenia, wyposażenia kawalerii oraz jazdy konnej i ujeżdżania.


1 stycznia 1927r. Konstanty Drucki-Lubecki został mianowany podpułkownikiem.

W listopadzie 1928r. objął stanowisko zastępcy dowódcy 13 Pułku Ułanów, zaś od kwietnia 1929r. do kwietnia 1932r. był dowódcą 2 Pułku Szwoleżerów Rokitniańskich w Starogardzie Gdańskim. Barwy tego pułku nosił do końca.

1 stycznia 1932r. został mianowany pułkownikiem dyplomowanym.

Tego roku został przeniesiony do Warszawy na stanowisko kierownika Katedry Taktyki Kawalerii w Wyższej Szkole Wojennej.

We wrześniu 1938r. otrzymał przydział zastępcy dowódcy Wileńskiej Brygady Kawalerii. Stanowisko dowódcy tej brygady objął w sierpniu 1939r.


Skład i dowódcy Wileńskiej Brygady Kawalerii - 1 września 1939r.:

  • Wileńska Brygada Kawalerii (Wilno) - płk dypl. Konstanty Drucki-Lubecki
  • 4 Pułk Ułanów Zaniemeńskich (Wilno) - ppłk Ludomir Wysocki
  • 13 Pułk Ułanów Wileńskich (Nowa Wilejka) - ppłk dypl. Józef Szostak
  • 23 Pułk Ułanów Grodzieńskich (Postawy) - ppłk dypl. Zygmunt Miłkowski
  • 3 Lubelski Dywizjon Artylerii Konnej im. Płk. Włodzimierza Potockiego (Podbrodzie) - ppłk Józef Droba
  • 7 Szwadron Pionierów - rtm. Józef Lichtarowicz
  • Szwadron Łączności - kpt. Orzechowski
  • Szwadron Kolarzy - ppor. Jerzy Majewski
  • 3 Dywizjon Pancerny - kpt. Władysław Łubieński
  • 83 Bateria Artylerii Przeciwlotniczej - ppor. Henryk Szperka

W kampanii wrześniowej brygada wchodziła w skład Armii "Prusy". Rozpoczęła działania bojowe w rejonie Koluszek i Piotrkowa Trybunalskiego. Poniosła duże straty i została rozbita. Po częściowym połączeniu rozproszonych oddziałów kierowała się do grupy gen. Andersa.


PDF

26 września 1939r. płk Drucki-Lubecki z częścią brygady znajdował się we wsi Leszczesna (koło Dernak, na płn-zach od Lwowa), gdzie zostali zaatakowani przez Sowietów. W bitwie pułkownik został ciężko ranny (przestrzelony policzek) i nieprzytomny dostał się do niewoli sowieckiej. Przebywał krótko w szpitalu więziennym, a później w więzieniu w Samborze z grupą innych oficerów. Z tego więzienia wraz ze wszystkimi został wywieziony 17 maja 1940r. do więzienia w Kijowie, skąd dalej w nieznanym kierunku.

Na tej dacie ślad się urywa... Jedyny list Rodzina otrzymała od Pułkownika z więzienia w Samborze. Po wielu latach relację z pobytu we wspólnej celi osobiście przekazał współwięzień, wojskowy lekarz, który ocalał.

PDF PDF

Po latach nazwisko Konstantego Druckiego-Lubeckiego znalazło się na tzw. Liście Ukraińskiej - Listy Katyńskiej ciąg dalszy (str. 20, poz. 980), przekazanej w 1994r. prokuratorowi Stefanowi Śnieżce przez z-cę Szefa Służby Bezpieczeństwa Ukrainy - gen. Andrieja Chomicza.

Konstanty Drucki-Lubecki został pośmiertnie mianowany generałem brygady rozkazem gen. Władysława Andersa z 11 listopada 1964r. w Londynie.

Odznaczenia:

Autor podręczników i artykułów w prasie wojskowej

W 1927r. ówczesny dyrektor nauk Obozu Szkolnego Kawalerii mjr SG Konstanty Drucki-Lubecki wydał na prawach rękopisu opracowanie Historia wojen. Wykłady w wojny światowej 1914-1918r (Grudziądz, 1927).

W 1934r., na prawach rękopisu, ukazał się skrypt Taktyka kawalerii. Wykłady I i II kursu (Warszawa 1934), stanowiący zbiór wykładów i ćwiczeń z taktyki kawalerii I i II kursu (młodszego i starszego rocznika) Wyższej Szkoły Wojennej. Stanowił on oficjalną wykładnię poglądów tej uczelni dotyczących zapisów zarówno części drugiej Ogólnej instrukcji walki, jak i części trzeciej Regulaminu kawalerii, traktujących o prowadzeniu działań taktycznych. Autorami tego skryptu byli kierownik Katedry Taktyki Kawalerii Wyższej Szkoły Wojennej, płk dypl. Konstanty Drucki-Lubecki i wykładowca tej katedry mjr dypl. Ziemowit Grabowski. Obaj autorzy skryptu znali się z Wyższej Szkoły Wojennej, którą ukończyli razem w 1925r. (IV promocja). Następnie razem pełnili służbę w Obozie Szkolnym Kawalerii, gdzie ppłk SG Konstanty Drucki-Lubecki był dyrektorem nauk Obozu, a rtm SG Ziemowit Grabowski był wykładowcą taktyki i organizacji.


17.09.2012

Panorama (frag.)

01.10.2012

Uwaga TVN


(Źródła: życiorys Konstantego Druckiego-Lubeckiego przekazany przez Córkę - Panią Teresę Dangel;

1) C.Leżeński, L.Kukawski; "O kawalerii polskiej XX wieku"; Zakład Narodowy im. Ossolińskich, Wrocław-Warszawa-Kraków 1991;

2) L.Kukawski, J.S.Tym, T.Wójcik; "Kawaleryjska Alma Mater w Grudziądzu 1920-1939. Zarys dziejów"; Fundacja na Rzecz Tradycji Jazdy Polskiej, Grudziądz 2008;

3) "Centrum Wyszkolenia Kawalerii. Zarys dziejów szkół kawalerii polskiej"; opracowanie zbiorowe pod red. gen. bryg. Józefa Smoleńskiego; wydane w formie wkładek do Przeglądu Kawalerii i Broni Pancernej w Londynie;

4) S.Radomyski; "Zarys historii Szkoły Podchorążych Rezerwy Kawalerii w Grudziądzu 1926-1939"; Oficyna Wydawnicza "Ajaks", Pruszków 1992;

a także: Kombatant, Wikipedia, Sejm Wielki, Akademia Obrony Narodowej)

Kontakt

Szkoła Podstawowa im. Stanisława Broniewskiego "Orszy"

Wałdowo Szlacheckie 57

86-302 Grudziądz

woj. kujawsko - pomorskie